برنج ؛میان سیاست های وارداتی و واقعیت های بازار

معمای قیمت برنج خارجی !

همان طور که می دانید این روزها شاهد افزایش قابل توجه قیمت برنج خارجی هستیم که از سطح کیلویی ۱۵۰ هزار تومان در بهمن‌ماه، امروز به ۲۸۰ هزار تومان رسیده است. به عبارت روشن تر ، نه برنج خارجی با قیمت‌های منطقی در دسترس است و نه برنج داخلی با قیمتی که با قدرت خرید فعلی مردم همخوانی داشته باشد.

برای درک دقیق این افزایش قیمت، باید تفاوت میان “هزینه‌های مستقیم” و “عوامل غیرمستقیم” را مورد بررسی قرار داد.

طبق اظهارات کارشناسان وزارت جهاد کشاورزی، بخشی از این افزایش قیمت (حدود ۴۰ هزار تومان به ازای هر کیلو) ناشی از افزایش هزینه‌های حمل‌ونقل و لجستیک است. اگرچه این عامل در نوسانات جهانی بی‌اهمیت نیست، اما با نگاهی به کلِ افزایش قیمت (۱۳۰ هزار تومان)، مشخص می‌شود که هزینه‌های لجستیک ،تنها بخشی از این تغییر قیمت را تبیین می‌کند و دو عامل دیگر، نقش بسیار تعیین‌کننده‌ای در فشار بر قیمت ایفا می‌کنند: عامل اول وجود مطالبات معوقه و بدهی‌های ارزی دولت به واردکنندگان است که ناگزیرند این فشار را در مدل‌های قیمت‌گذاری خود لحاظ کنندو

عامل دیگر ،سیاست‌های صادراتی در برخی کشورهای تولیدکننده (مانند هند) و کاهش حجم کلی واردات می باشد که عرضه در بازار داخلی را با محدودیت مواجه کرده است و مستقیماً بر قیمت نهایی تأثیر می‌گذارد.

از سوی دیگر یکی از مباحث چالش‌برانگیز در مدیریت بازار برنج، توازن میان حمایت از کشاورزان داخلی و تأمین نیاز مصرف‌کننده است. اگرچه درخواست برخی از فعالان این حوزه برای تداوم ممنوعیت واردات در فصل برداشت، از منظر حمایت از تولید داخلی قابل درک است؛ اما همزمان، این سیاست‌ها باید با دقت مدیریت شوند تا از ایجاد نوسانات شدید در عرضه و تقاضا جلوگیری شود.

ناگفته نماند که مدیریتِ زمانِ ورود کالا به بازار، نقشی حیاتی در حفظ پایداری قیمت‌ها دارد.بنابراین، شفافیت در سیاست‌های وارداتی و هماهنگی میان بخش‌های دولتی و خصوصی، برای جلوگیری از نوسانات غیرمنطقی ،ضروری به نظر می رسد .

نتیجه آنکه :برای رسیدن به یک بازار پایدار، ضروری است که نگاه به موضوع، از سطح “هزینه‌های حمل‌ونقل” به سمت “مدیریت ساختاری” حرکت کند. بی تردید تسویه مطالبات واردکنندگان، شفافیت در سیاست‌های وارداتی و ایجاد تعادل میان حمایت از تولید داخلی و تأمین نیاز مصرف‌کننده، سه رکن اصلی برای بازگشت به ثبات قیمت و ایجاد سیستمی است که در آن هم تولیدکننده داخلی حمایت شود و هم مصرف‌کننده از نوسانات غیرقابل پیش‌بینی در امان بماند . کوتاه سخن انکه فراموش نکنیم که برنج یک کالای مصرفی نیست بلکه شاخصی است برای سنجش قدرت خرید مردم .

✍🏻به قلم فاطمه پور اسمعیل مدیر مسئول پایگاه خبری همای خبر