پایگاه خبری و تحلیلی همای خبر پایگاه خبری و تحلیلی همای خبر|پایگاه خبری و تحلیلی همای گیلان|پایگاه خبری و تحلیلی استان گیلان|اخبار گیلان| اخبار روز گیلان | خبرهای گیلان| با اخبار گیلان همراه شوید|
همای گیلان: سال 95 با همه اتفاقات ريز و درشتش به پايان راه خود رسيده است. سينماي ايران در سال گذشته از جهت اکران سال پررونقي را پشتسر گذاشت. در عرصه جهاني هم حضور «فروشنده» با افتخارات بيسابقهاي براي سينماي ايران همراه بود. اتفاقهاي خوب و اميدوارکنندهاي که تا حدودي تلخي اخبار و حواشي سال گذشته سينماي ايران را کمرنگ کردند. در گزارش پيشرو به مهمترين اتفاقات و رويدادهاي سينماي ايران در سال 95 نگاهي مياندازيم.
گيشه پررونق
سينماي ايران در سال سينمايي 95 در مجموع از جهت وضعيت فروش و استقبال مخاطبان سال خوبي را پشتسر گذاشت و فروش به مرز 200 ميليارد تومان نزديک شد. بخش زيادي از اين فروش البته حاصل درآمد تنها ده فيلم است و فيلمهاي زيادي هم که تعدادشان کم نيست اقبال چنداني نداشتند. در بالاي جدول فروش سال شش فيلم «فروشنده»، «من سالوادورنيستم» ساخته منوچهر هادي، «50 کيلو آلبالو»، «سلام بمبئي» ساخته قربان محمدپور، «ابد و يک روز» ساخته سعيد روستايي و «بارکد» ساخته مصطفي کيايي با فروش بالاي ده ميليارد ديده ميشود که «فروشنده» اصغر فرهادي با 16 ميليارد بالاتر از همه قرار دارد. در اين ميان نقش افزايش بليت قيمت سينماها و تبليغات ماهوارهاي را نبايد ناديده گرفت. با اين حال گره کور اکران در سال 95 ادامه داشت و تعدادي از فيلمهايي که اميد ميرفت در سال آخر دولت گرهاي از کارشان باز شود همچنان پشت درهاي اکران ماندند. فيلمهايي مثل «خانه پدري»، «عصباني نيستم»، «مادر قلب اتمي»، «خرس»، «آشغالهاي دوست داشتني»، «رستاخيز» در سال 95 هم راهي به پرده سينماها پيدا نکردند.
سينماي ايران در سال سينمايي 95 در مجموع از جهت وضعيت فروش و استقبال مخاطبان سال خوبي را پشتسر گذاشت و فروش به مرز 200 ميليارد تومان نزديک شد. بخش زيادي از اين فروش البته حاصل درآمد تنها ده فيلم است و فيلمهاي زيادي هم که تعدادشان کم نيست اقبال چنداني نداشتند. در بالاي جدول فروش سال شش فيلم «فروشنده»، «من سالوادورنيستم» ساخته منوچهر هادي، «50 کيلو آلبالو»، «سلام بمبئي» ساخته قربان محمدپور، «ابد و يک روز» ساخته سعيد روستايي و «بارکد» ساخته مصطفي کيايي با فروش بالاي ده ميليارد ديده ميشود که «فروشنده» اصغر فرهادي با 16 ميليارد بالاتر از همه قرار دارد. در اين ميان نقش افزايش بليت قيمت سينماها و تبليغات ماهوارهاي را نبايد ناديده گرفت. با اين حال گره کور اکران در سال 95 ادامه داشت و تعدادي از فيلمهايي که اميد ميرفت در سال آخر دولت گرهاي از کارشان باز شود همچنان پشت درهاي اکران ماندند. فيلمهايي مثل «خانه پدري»، «عصباني نيستم»، «مادر قلب اتمي»، «خرس»، «آشغالهاي دوست داشتني»، «رستاخيز» در سال 95 هم راهي به پرده سينماها پيدا نکردند.
موفقيتهاي «فروشنده» در عرصه جهاني
به لطف اصغر فرهادي و فيلم «فروشنده» سينماي ايران در سال 95 در عرصه جهاني حضوري موفق داشت. فيلم فرهادي ارديبهشتماه به عنوان آخرين فيلم به فهرست بخش مسابقه جشنواره کن راه پيدا کرد و براي اولينبار جوايز فيلمنامه و بهترين بازيگر مرد را براي سينماي ايران از اين جشنواره به ارمغان آورد. 8 جايزه و 17 نامزدي ماحصل حضور موفقيتآميز فروشنده در جشنوارهها و فصل جوايز سينمايي سال تا الان بوده است. حاشيههاي انتخاب نماينده ايران براي اسکار، امسال هم همانند سالهاي گذشته به بحثي داغ تبديل شده بود. مخالفان انتخاب فروشنده فيلمهايي مثل «ابد و يکروز» و «ايستاده در غبار» را نماينده بهتري براي سينماي ايران ميدانستند در حالي که طبق هر متر و معياري «فروشنده» انتخاب عاقلانهتري بهنظر ميرسيد. در نهايت فروشنده به عنوان نماينده ايران به آکادمي اسکار معرفي شد. فيلمي که اسفند امسال پس از حاشيههاي پرشمار توانست دومين اسکار خارجي فرهادي و سينماي ايران را به دنبال داشته باشد. اسکاري که تحتتاثير فرمان رياست جمهوري آمريکا مبني بر منع ورود شهروندان شش کشور مسلمان بازتابهاي بسياري در داخل و خارج کشور داشت. اما نبايد حضور کمرنگ سينماي ايران در جشنوارههاي معتبر جهاني زير سايه موفقيتهاي فيلم فرهادي مغفول بماند. «وارونگي» ساخته بهنام بهزادي در بخش «نوعي نگاه» کن ديگر نماينده سينماي ايران در اين جشنواره در سال گذشته بود. تنها نماينده سينماي ايران در برلين 2017 «تمارض» عبدآبست در بخش جنبي «فوروم» بود. در بخش اصلي جشنواره ونيز سينماي ايران نمايندهاي نداشت. «مالاريا» از پرويز شهبازي در بخش «افقها» و «طبل» کيوان کريمي در بخش «روزهاي ونيز» دو نماينده سينماي ايران در ونيز 2016 بودند.
به لطف اصغر فرهادي و فيلم «فروشنده» سينماي ايران در سال 95 در عرصه جهاني حضوري موفق داشت. فيلم فرهادي ارديبهشتماه به عنوان آخرين فيلم به فهرست بخش مسابقه جشنواره کن راه پيدا کرد و براي اولينبار جوايز فيلمنامه و بهترين بازيگر مرد را براي سينماي ايران از اين جشنواره به ارمغان آورد. 8 جايزه و 17 نامزدي ماحصل حضور موفقيتآميز فروشنده در جشنوارهها و فصل جوايز سينمايي سال تا الان بوده است. حاشيههاي انتخاب نماينده ايران براي اسکار، امسال هم همانند سالهاي گذشته به بحثي داغ تبديل شده بود. مخالفان انتخاب فروشنده فيلمهايي مثل «ابد و يکروز» و «ايستاده در غبار» را نماينده بهتري براي سينماي ايران ميدانستند در حالي که طبق هر متر و معياري «فروشنده» انتخاب عاقلانهتري بهنظر ميرسيد. در نهايت فروشنده به عنوان نماينده ايران به آکادمي اسکار معرفي شد. فيلمي که اسفند امسال پس از حاشيههاي پرشمار توانست دومين اسکار خارجي فرهادي و سينماي ايران را به دنبال داشته باشد. اسکاري که تحتتاثير فرمان رياست جمهوري آمريکا مبني بر منع ورود شهروندان شش کشور مسلمان بازتابهاي بسياري در داخل و خارج کشور داشت. اما نبايد حضور کمرنگ سينماي ايران در جشنوارههاي معتبر جهاني زير سايه موفقيتهاي فيلم فرهادي مغفول بماند. «وارونگي» ساخته بهنام بهزادي در بخش «نوعي نگاه» کن ديگر نماينده سينماي ايران در اين جشنواره در سال گذشته بود. تنها نماينده سينماي ايران در برلين 2017 «تمارض» عبدآبست در بخش جنبي «فوروم» بود. در بخش اصلي جشنواره ونيز سينماي ايران نمايندهاي نداشت. «مالاريا» از پرويز شهبازي در بخش «افقها» و «طبل» کيوان کريمي در بخش «روزهاي ونيز» دو نماينده سينماي ايران در ونيز 2016 بودند.
جشنواره سيوپنجم فجر
ديماه و بهمنماه 95 طبق روال سالهاي گذشته متاثر از برگزاري جشنواره فجر سپري شد. سيوپنجمين دوره جشنواره فجر يکي از عجيبترين و پراتفاقترين دورههايش را پشتسر گذاشت. روندي که از انتخاب پرحاشيه فيلمها و جاماندن برخي از آثر مطرح مثل «کاناپه» کيانوش عياري و «هجوم» شهرام مکري شروع شد و تا روزهاي پس از برگزاري جشنواره ادامه پيدا کرد. کيفيت پايين اکثر فيلمهاي بخش مسابقه و نبود برخي فيلمهاي مطرح با اعتراض اهالي رسانه مواجه شد. داوري جشنواره و اعلام نامزدها و برندگان جشنواره نيز با حواشي بيسابقهاي همراه بود به گونهاي که برخي از کانديداها مثل «مسعود سلامي» فيلمبردار «گشت2» و «منير قيدي» کارگردان فيلم «ويلاييها» از رقابت انصراف دادند.
ديماه و بهمنماه 95 طبق روال سالهاي گذشته متاثر از برگزاري جشنواره فجر سپري شد. سيوپنجمين دوره جشنواره فجر يکي از عجيبترين و پراتفاقترين دورههايش را پشتسر گذاشت. روندي که از انتخاب پرحاشيه فيلمها و جاماندن برخي از آثر مطرح مثل «کاناپه» کيانوش عياري و «هجوم» شهرام مکري شروع شد و تا روزهاي پس از برگزاري جشنواره ادامه پيدا کرد. کيفيت پايين اکثر فيلمهاي بخش مسابقه و نبود برخي فيلمهاي مطرح با اعتراض اهالي رسانه مواجه شد. داوري جشنواره و اعلام نامزدها و برندگان جشنواره نيز با حواشي بيسابقهاي همراه بود به گونهاي که برخي از کانديداها مثل «مسعود سلامي» فيلمبردار «گشت2» و «منير قيدي» کارگردان فيلم «ويلاييها» از رقابت انصراف دادند.
حاشيههاي اکران
در خردادماه 95 پخش تيزر فيلمهاي سينمايي از شبکههاي ماهوارهاي دوباره خبرساز شد. اما اينبار با ورود قوه قضاييه، قضيه شکلي جديتر به خود گرفت. فيلم سينمايي «آآآدت نميکنيم» به کارگرداني ابراهيم ابراهيميان به دستور قوه قضاييه توقيف شد. عوامل فيلم پس از مدتي در بيانيهاي همکاري خود با شبکههاي ماهوارهاي را تکذيب کردند و اکران فيلم از سر گرفته شد. اما مشکل پخش تيزرهاي تبليغاتي به جاي خود باقي ماند و در شهريور ماه با عوامل برخي ديگر از فيلمها از جمله «دراکولا»، «بارکد»، «زاپاس» و «دختر» برخورد شد. همچنين از فعاليت سه دفتر پخش «فيلميران»، «نورتابان» و «پويا فيلم» براي مدتي جلوگيري به عمل آمد. به نظر ميرسيد پخش تيزرهاي فيلمهاي در حال اکران به معضلي اساسي براي سازمان سينمايي و وزارت ارشاد تبديل شده است. مسئلهاي که در دي ماه امسال دوباره خبرساز شد و در پي صدور حکمي قضايي، وزارت ارشاد ادامه اکران فيلم «مشکل گيتي» را براي مدتي متوقف کرد. جالب آنکه مسئولان سينمايي بعد از 2 سال هنوز به راهکاري براي اين مسئله نرسيدهاند و هر از چند ماهي شاهد اخباري از اين دست هستيم. مسئلهاي که احتمالا در سال بعد نيز شاهد تکرار آن خواهيم بود. يکي از اقدامات سوالبرانگيز سازمان سينمايي توقف نمايش فيلم «پنجاه کيلو آلبالو» بعد از گذشت سه ماه از اکرانش بود. علي جنتي وزير سابق ارشاد در اظهار نظري گفته بود که «پنجاه کيلو آلبالو» فروپاشي و سقوط خانواده را ترويج ميکند و اعطاي پروانه نمايش به اين فيلم را از اشتباهات بزرگ شوراي پروانه نمايش خواند. اين در حالي بود که به گفته ماني حقيقي اين فيلم پيش از آغاز فيلمبرداري سه بار پروانه ساخت گرفته بود. در دي ماه امسال همچنين اکران فيلم «سه بيگانه» به کارگرداني مهدي مظلومي به علت مهاجرت کارگردانش و فعاليت در يکي از شبکههاي ماهوارهاي متوقف شد. فيلمي که با پيگيري تهيهکنندهاش در حال حاضر روي پرده است و خبرهايي هم از بازگشت سازندهاش به ايران شنيده مي شود.
در خردادماه 95 پخش تيزر فيلمهاي سينمايي از شبکههاي ماهوارهاي دوباره خبرساز شد. اما اينبار با ورود قوه قضاييه، قضيه شکلي جديتر به خود گرفت. فيلم سينمايي «آآآدت نميکنيم» به کارگرداني ابراهيم ابراهيميان به دستور قوه قضاييه توقيف شد. عوامل فيلم پس از مدتي در بيانيهاي همکاري خود با شبکههاي ماهوارهاي را تکذيب کردند و اکران فيلم از سر گرفته شد. اما مشکل پخش تيزرهاي تبليغاتي به جاي خود باقي ماند و در شهريور ماه با عوامل برخي ديگر از فيلمها از جمله «دراکولا»، «بارکد»، «زاپاس» و «دختر» برخورد شد. همچنين از فعاليت سه دفتر پخش «فيلميران»، «نورتابان» و «پويا فيلم» براي مدتي جلوگيري به عمل آمد. به نظر ميرسيد پخش تيزرهاي فيلمهاي در حال اکران به معضلي اساسي براي سازمان سينمايي و وزارت ارشاد تبديل شده است. مسئلهاي که در دي ماه امسال دوباره خبرساز شد و در پي صدور حکمي قضايي، وزارت ارشاد ادامه اکران فيلم «مشکل گيتي» را براي مدتي متوقف کرد. جالب آنکه مسئولان سينمايي بعد از 2 سال هنوز به راهکاري براي اين مسئله نرسيدهاند و هر از چند ماهي شاهد اخباري از اين دست هستيم. مسئلهاي که احتمالا در سال بعد نيز شاهد تکرار آن خواهيم بود. يکي از اقدامات سوالبرانگيز سازمان سينمايي توقف نمايش فيلم «پنجاه کيلو آلبالو» بعد از گذشت سه ماه از اکرانش بود. علي جنتي وزير سابق ارشاد در اظهار نظري گفته بود که «پنجاه کيلو آلبالو» فروپاشي و سقوط خانواده را ترويج ميکند و اعطاي پروانه نمايش به اين فيلم را از اشتباهات بزرگ شوراي پروانه نمايش خواند. اين در حالي بود که به گفته ماني حقيقي اين فيلم پيش از آغاز فيلمبرداري سه بار پروانه ساخت گرفته بود. در دي ماه امسال همچنين اکران فيلم «سه بيگانه» به کارگرداني مهدي مظلومي به علت مهاجرت کارگردانش و فعاليت در يکي از شبکههاي ماهوارهاي متوقف شد. فيلمي که با پيگيري تهيهکنندهاش در حال حاضر روي پرده است و خبرهايي هم از بازگشت سازندهاش به ايران شنيده مي شود.
درگذشتگان
امسال تحت تاثير خبرهايي که از وضعيت بيماري عباس کيارستمي به گوش ميرسيد، نگران کننده شروع شد. شروعي که متاسفانه پاياني تلخ و شوکهکننده داشت و اين کارگردان بزرگ جهاني در تيرماه ماه در فرانسه درگذشت. پس از مدتي خانواده کيارستمي نسبت به روند درمان او و سهلانگاري پزشکان ايراني شکايت کردند. ماجرايي که با واکنش برخي از پزشکان ابعاد شرمآوري پيدا کرد. پروندهاي که همچنان بعد از گذشت چندين ماه هنوز به نتيجهاي نرسيده است و مقصر يا مقصران احتمالي فوت اين هنرمند بزرگ هنوز مشخص نشدهاند. در سال گذشته جشنوارههاي جهاني به شکلهاي مختلف ياد و خاطره اين فيلمساز بزرگ ايراني را گرامي داشتند. اصغر بيچاره، کاظم افرندنيا، محسن سيف، حسن جوهرچي، دنيا فنيزاده، داود رشيدي و افشين يداللهي از ديگر سينماييها و هنرمنداني بودند که سال گذشته فوت کردند. خبر درگذشت ناگهاني «علي معلم» مدير مسئول نشريه «دنياي تصوير» در هفته پاياني سال 95 نيز پاياني تلخ براي سال سينمايي ايران رقم زد.
امسال تحت تاثير خبرهايي که از وضعيت بيماري عباس کيارستمي به گوش ميرسيد، نگران کننده شروع شد. شروعي که متاسفانه پاياني تلخ و شوکهکننده داشت و اين کارگردان بزرگ جهاني در تيرماه ماه در فرانسه درگذشت. پس از مدتي خانواده کيارستمي نسبت به روند درمان او و سهلانگاري پزشکان ايراني شکايت کردند. ماجرايي که با واکنش برخي از پزشکان ابعاد شرمآوري پيدا کرد. پروندهاي که همچنان بعد از گذشت چندين ماه هنوز به نتيجهاي نرسيده است و مقصر يا مقصران احتمالي فوت اين هنرمند بزرگ هنوز مشخص نشدهاند. در سال گذشته جشنوارههاي جهاني به شکلهاي مختلف ياد و خاطره اين فيلمساز بزرگ ايراني را گرامي داشتند. اصغر بيچاره، کاظم افرندنيا، محسن سيف، حسن جوهرچي، دنيا فنيزاده، داود رشيدي و افشين يداللهي از ديگر سينماييها و هنرمنداني بودند که سال گذشته فوت کردند. خبر درگذشت ناگهاني «علي معلم» مدير مسئول نشريه «دنياي تصوير» در هفته پاياني سال 95 نيز پاياني تلخ براي سال سينمايي ايران رقم زد.
شکايتها و نامهنگاريها
سال 95 مملو از نامهنگاريها و گلايههاي اهالي سينما از يکديگر بود که نتيجهاي جز مسموم شدن فضاي سينماي ايران نداشت. ماجراهاي برنامه هفت، اظهارنظرهاي مسعود فراستي درباره فيلم «گشت 2» و نامهنگاريهاي پرنيش و کنايه حميد فرخنژاد و فراستي، تهمتهاي مکرر يک نشريه به هنرمندان و اهالي سينما و… تنها بخشي ديگر از اتفاقات و حواشي پرشمار سينماي ايران در سال جاري بودند. حواشياي که حتي گريبان کارگردانهاي بزرگ سينماي ايران از جمله «مسعود کيميايي» و «داريوش مهرجويي» را گرفت. ماجراهاي غمانگيز فيلم «قاتل اهلي» و اختلاف و شکايت تهيهکننده و کارگردان فيلم از يکديگر که همچنان ادامه دارد و معلوم نيست که به چه سرانجامي برسد. در روزهاي پاياني امسال «حجتالله ايوبي» بعد از سه سال و نيم رياست بر سازمان سينماي جاي خود را به «محمد مهدي حيدريان» داد. بايد ببينيم با تغيير رياست سازمان سينمايي و انتخابات سال آينده سينماي ايران در سال 96 چه مسيري را طي خواهد کرد. آيا سناريوي حضور پررنگ حاشيهها در سال آينده همانند سالهاي گذشته تکرار خواهد شد؟/ ابتکار
سال 95 مملو از نامهنگاريها و گلايههاي اهالي سينما از يکديگر بود که نتيجهاي جز مسموم شدن فضاي سينماي ايران نداشت. ماجراهاي برنامه هفت، اظهارنظرهاي مسعود فراستي درباره فيلم «گشت 2» و نامهنگاريهاي پرنيش و کنايه حميد فرخنژاد و فراستي، تهمتهاي مکرر يک نشريه به هنرمندان و اهالي سينما و… تنها بخشي ديگر از اتفاقات و حواشي پرشمار سينماي ايران در سال جاري بودند. حواشياي که حتي گريبان کارگردانهاي بزرگ سينماي ايران از جمله «مسعود کيميايي» و «داريوش مهرجويي» را گرفت. ماجراهاي غمانگيز فيلم «قاتل اهلي» و اختلاف و شکايت تهيهکننده و کارگردان فيلم از يکديگر که همچنان ادامه دارد و معلوم نيست که به چه سرانجامي برسد. در روزهاي پاياني امسال «حجتالله ايوبي» بعد از سه سال و نيم رياست بر سازمان سينماي جاي خود را به «محمد مهدي حيدريان» داد. بايد ببينيم با تغيير رياست سازمان سينمايي و انتخابات سال آينده سينماي ايران در سال 96 چه مسيري را طي خواهد کرد. آيا سناريوي حضور پررنگ حاشيهها در سال آينده همانند سالهاي گذشته تکرار خواهد شد؟/ ابتکار