ميديوشم جشن فراموش شده ى پانزدهم تيرماه/ محمدتقی یونسی رستمی هیات علمی دانشگاه ازادرشت

اختصاصی همای گیلان: در ايران باستان شش جشن زنجيره ايى به نام گهنبار وجود داشت . درباره اين جشن در اوستا و بندهشن به تفصيل سخن گفته شده است 

سه ديدگاه درباره فلسفه برگزارى گهنبار مطرح شده است :
١.داد و دهش :
دادن هديه و خيرات ، به منظور كاهش فاصله طبقاتى و نشستن همه مردم روى يك سفره ساده .
٢.وابستگى به دو مرحله زندگى در ايران باستان :
دامدارى و كشاورزى ، تعلق به دام و زمين .
٣.افرينش جهان توسط اهورا مزدا در شش مرحله .

اين جشن ها در ماه هاى : ارديبهشت ، تير ، شهريور ، مهر ، دى و اسفند با نام هاى خاص برگزار مى شد .
جشن مغفول شده تير ماه ميديوشم به معناى ميانه تابستان بود كه در تقويم زرتشتى در روزهاى ١٥-١١ تيرماه برگزار مى گرديد . اين جشن به فلسفه افرينش آب مربوط مى شد و از ان با صفت علوفه درونده (درو شده) ياد مى شد كه متضمن زمان رسيدن گندم و ديگر غلات بود .

در اين جشن بويژه در روز اخر (١٥ تيرماه) سفره اى پهن مى كردند ، در اين سفره غذايى به نام لرك مى گذاشتند كه مجموعه اى از هفت خشكبار بود : خرما ، سنجد ، كشمش ، بادام ، گردو ، برگ هلو و انجير خشك . هم چنين نان روغنى موسوم به سيرگ و نانى كوچك تر از نان فعلى به نام لووگ قرار مى گرفت . حلواهاى مختلف يك بشقاب برنج و خورشت هم بر سفره حاضر مى گذاشتند . هدف اصلى اين بوده است كه :
١.به نيازمندان غذا بدهند
٢.براى افزايش همدلى ، همبستگى اجتماعى و كاهش فاصله طبقاتى همگان بر روى سفره ايى كه فقرا هم مى نشينند حضور داشته باشند . جشنى كه امروز فراموش شده است ولى امروزه و برابر اموزه هاى اسلامى به گونه اى ديگر برگزارمى گردد.

محمدتقی یونسی رستمی هیات علمی دانشگاه آزاد رشت